دوره و شماره: دوره 6، شماره 3 - شماره پیاپی 21، پاییز 1398 

مطالعه هدفمند متابولیسم سرامید در رده سلول سرطانی A-549 ریه تحت تاثیر اپی کاتچین گالات، کاتچین و کوئرستین

صفحه 275-283

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.275

مسعود مشهدی اکبر بوجار

چکیده تحقیقات متعدد نشان داده است که کاتچین، اپی کاتچین گالات (EPG) و کوئرستین به عنوان مواد فعال زیستی دارای اثرات ضد سرطانی هستند. به علاوه سرامید نقش مهمی در کشتن سلول های توموری دارد. هدف این مطالعه مشخص نمودن دخالت این مواد فلاوئیدی در متابولیسم سرامید سلول های سرطانی رده A549 است. فعالیت آنزیم­ ها با اسپکتروفتومترو ترکیبات متابولیکی با کروماتوگرافی HPLC ارزیابی شدند. داده ­ها نشان دادند که مواد مورد مطالعه دارای اثرات سمیت سلولی وابسته به غلظت بودند به طوری که به ترتیب کاتچین، اپی کاتچین گالات و کوئرستین اثرات قوی­ تری نشان دادند. مواجهه سلول­ ها با این مواد به طور جداگانه باعث آپوپتوز معنی دار در فاصله غلظت تیماری 100-250 میکرومولار نسبت به کنترل گردید. تیمار ما همچنین باعث افزایش سرامید داخل سلول­ ها در روند وابسته به غلظت گردید فعالیت انزیم اسفنگومیلیناز به طور معنی داری در تیمارها با کوئرسین و کاتچین نسبت به کنترل افزایش داشت. تیمار با هریک از سه ماده فوق به طور جداگانه باعث مهار سرامیداز خصوصا در غلظت 100 میکرومولار به بالا شدند. از طرفی هیچ کدام از غلظت های کوئرسین نتوانستند تغییرات قابل توجه و معنی داری در فعالیت گلیکوزیل سرامیدسنتاز ایجاد نماید ولی دو ماده دیگر توانستند به نحو شاخصی موثر واقع شوند. نتایج این تحقیق مبین آن است که این مواد در یک رابطه بین ساختمان با عمل، پتانسیل­ های متفاوتی در افزایش محتوای سرامید سلول­های سرطانی مورد مطالعه داشتند که منجر به القا آپوپتوز و سپس مهار رشد سلول­ ها گردیدند.

واژه های کلیدی.

مقایسه سه روش رنگ آمیزی مختلف برای توصیف مورفومتریک اسپرم آلپاکا (Vicugna pacos) با استفاده از سیستم ISAS® CASA-Morph

صفحه 284-291

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.284

هرنان کوچو، یولوی لوپز، کارینا کالدیرا، آنتونی والورده، سزار اوردونز، کارلس سولر

چکیده مورفومتری اسپرم بخشی از آنالیز مایع منی مبتنی بر فناوری CASA است و نقش مهمی در پیش­ بینی باروری مردان نشان داده است. این آنالیز برپایه استفاده از تکنیک های مختلف رنگ ­آمیزی است، اگرچه نشان داده شده است که رنگ ­آمیزی می تواند تغییرات چشمگیری در مورفومتری سلول در گونه­ های مختلف ایجاد کند. هدف از این مطالعه، بررسی تفاوتهای موجود در مورفومتری اسپرم درآلپاکا بود که با استفاده از تکنیک ­های مختلف رنگ ­آمیزی انجام شد. یک انزال ازهریک از پنج آلپاکای بالغ مورد استفاده قرار گرفت. نمونه­ ها با استفاده از روش جراحی مجرای دفران جمعآوری شدند. سه روش رنگ­ آمیزی (یعنیHemacolor ، Harri’s Henatoxylin و Diff-Quik) مورد بررسی قرار گرفت. تجزیه و تحلیل مورفومتریک با استفاده از سیستم ISAS® v1 CASA-Morph، با بزرگنمایی 100x و میکروسکوپ زمینه روشن و یک دوربین فیلمبرداری دیجیتالی با وضوح نهایی 08/0 میکرومتر بر پیکسل انجام شد. تقریباً تعداد 200 سلول به صورت تصادفی از هر نمونه انتخاب شد وانتخاب تکنیک رنگ ­آمیزی با توجه به اهمیت پارامترهای اندازه سر اسپرم وبخش میانی انتخاب شد. بین تکنیک ­های به کار رفته تقریباً کلیه پارامترها در سطوح متفاوت تفاوت­ هایی را از خود نشان دادند. به طور کلی، سلول­ هایی که سر بزرگ داشتند با تکنیک Harri’s Henatoxylin و آنهایی که دارای سر کوچک بودند با Diff-Quik رنگ آمیزی شدند. پارامترهای تفکیک کننده برای تمایز بهتر بین حیوانات، عرض سر، سطح و درصد آکروزوم بود. در نتیجه، مانند سایر گونه ها، نتایج مورفومتری اسپرم آلپاکا نیز به تکنیک رنگ ­آمیزی به کاررفته، حساس بود. این دلالت بر لزوم ذکر واضح و دقیق تکنیک رنگ ­آمیزی استفاده شده در هر مورد برای انجام مقایسه بین مطالعات مختلف روی گونه­ های مشابه دارد. هیچ یک از تکنیک ­های به کار گرفته شده برتر از سایرین نبود. علاوه بر این، روشی که برای به دست آوردن نمونه­ ها استفاده شد، سودمندی و سادگی آن را برای نمونه برداری­ های مکرر نشان داد.

جداسازی و شناسایی باکتری تولید کننده پروتئاز قلیایی در حضور شوینده از چشمه آب گرم در ایران

صفحه 292-301

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.292

مهناز نصر طاهری، غلامحسین ابراهیمی پور، حسین صادقی

چکیده پروتئازها مهم ترین آنزیم های صنعتی هستند که کاربردهای متعددی در حوزه های مختلف تجاری و صنعتی از جمله شوینده، صنایع غذایی و چرم سازی دارند. این مطالعه با هدف جداسازی سویه ی تولیدکننده پروتئاز قلیایی از چشمه آبگرم قینرجه و ارزیابی فعالیت پروتئازی به منظور استفاده در صنایع شوینده انجام شد. باکتری جداسازی شده در محیط پایه ی معدنی شامل %2 اسکیم میلک کشت داده شد. فعالیت پروتئازی با استفاده از روش هیدرولیز کازئین اندازه گیری شد. تاثیر عوامل مختلف از جمله pH، دما، SDS، توین 80 و EDTA بر پایداری و فعالیت آنزیمی مورد سنجش قرار گرفت. سازگاری پروتئاز در حضور شوینده های مختلف صنعتی مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج حاصل از بررسی های فیلوژنتیک، مورفولوژیک و بیوشیمیایی نشان داد که باکتری جداسازی شده، سویه ای جدید از Brevibacillus borstelensis است که قادر به تولید پروتئاز قلیایی برون سلولی است. مطالعات آنزیمی نیز نشان داد که بیشترین فعالیت پروتئازی در دمای 60 oC و 9 pHاست. علاوه بر این، آنزیم پایداری بالایی در حضور توین 80،SDS ، H2O2 و سازگاری بالایی با انواع شوینده های تجاری دارد. پروتئازهایی که قادر به هیدرولیز پروتئین در شرایط محیطی سخت (همانند شرایط قلیایی، دمای بالا و حضور سورفکتانت) هستند، اهمیت والایی در فرایندهای بیوتکنولوژیکی و صنعتی دارند. بنابراین از این آنزیم می توان در آینده، در ترکیبات شوینده ها استفاده بهینه نمود.

القای تغییرات ژنتیکی و مورفولوژی در کاتارانتوس روزئوس توسط پلاسمای اتمسفری سرد

صفحه 302-310

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.302

زهرا نورمحمدی، مهنوش محمدزاده شهیر، دنیا فهمی، سید محمد اطیابی، فرح فراهانی

چکیده گیاه کاتارانتوس روزئوس به طور گسترده ­ای در جهان کشت می­ شود. پلاسمای سرد اتمسفری به منظور بهبود جوانه زنی بذر و رشد گیاهان زراعی استفاده می شود. در تحقیق حاضرسه زمان مختلف پلاسمای اتمسفری سرد(40،50و60 ثانیه) به منظور تیمار بذرها استفاده و تغییرات در صفات مورفولوژی، آنزیم های آنتی اکسیدانی و محتوای ژنتیکی در این گیاهان بررسی شد. پلاسمای سرد (50 ثانیه) به طور قابل توجهی جوانه زنی، طول برگ ­ها و طول ساقه گیاهان را نسبت به گیاهان کنترل افزایش داد. فعالیت آنزیم های کاتالاز و پراکسیداز بالاترین میزان را در گیاهان تیمارشده با پلاسمای سرد به ترتیب در 40 و 60 ثانیه نشان دادند. نشانگر پلی مورفیسم تکثیریافته مرتبط با توالی (SRAP) بالاترین درجه تنوع ژنتیکی در گیاهان تیمارشده 50 ثانیه پلاسمای سرد نشان داد (Ne = 1.388, I = 0.316, He = 0.217, uHe = 0.237 and P % = 50.08). بر اساس روش نزدیکترین خویشاوندی (NJ)، آنالیز مولفه های اصلی (PCoA) و آنالیز واریانس مولکولی (AMOVA) ، چهار گروه مجزا شکل گرفت. گیاهان تیمار شده با 40 و 50 ثانیه پلاسمای سرد به علت تفاوت ژنتیکی با فاصله از گیاهان گروه کنترل قرار گرفتند. نتایج نشان می دهد پلاسمای اتمسفری سرد می تواند به عنوان ابزاری ایمن از لحاظ اقتصادی و زیست محیطی در افزایش رشد C. roseus و القای تغییرات ژنتیکی استفاده شود.

القاء پلی پلوئیدی در بابونه آلمانی با استفاده از علف کش تریفلورالین

صفحه 311-319

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.311

لیلا کرمی، محمد مدرسی، محمد امین کهن مو، فاطمه ذهابی احمدی، سعید آیریان

چکیده بابونه یک گیاه دارویی از تیرۀ کاسنیان است. این مطالعه به منظور بررسی اثر تریفلورالین بر القاء پلی­پلوئیدی در گیاه بابونه انجام شده­است. دو آزمایش مستقل به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی بر روی دانه رست و جوانه­های رأسی در مرحله دو برگی انجام گرفت. به دنبال آنالیزهای ریخت­شناختی، بیوشیمیایی و سیتولوژیکی تعداد کروموزوم­ها برای انواع دیپلوئید و تتراپلوئید به ترتیب 18 و 36 مورد تائید قرار گرفت. بررسی­های ریخت­شناختی و بیوشیمیایی آشکار کرد که افزایش در تعداد مجموعه کامل کروموزومی با کاهش تعداد روزنه­ها در واحد سطح و افزایش اندازه روزنه، تعداد کلروپلاست و محتوای کلروفیل همراه است. همچنین القاء افزایش سطح پلی­پلوئیدی موجب کاهش ارتفاع گیاه و افزایش تعداد شاخه­های جانبی، اندازه برگ و قطر ساقه ، گل و نهنج شد. می­توان نتیجه گرفت که در هر دو روش، غلظت 5/22 میکرومولار تریفلورالین یک غلظت بهینه برای تولید بابونه تتراپلوئید با بالاترین میزان القاء پلی­پلوئیدی و پایین­ترین درصد ناهنجاری است.

الگوهای پراکنش گونه­ های بخشه هیپوگلوتیده ­ای از سرده گون (تیره باقلائیان) در ایران

صفحه 320-325

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.320

علی باقری، محمد محمودی، علی اصغر معصومی

چکیده پراکنش گونه­های گون متعلق به بخشه هیپوگلوتیده ­ای با استفاده از نرم افزار DIVA-GIS مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع بر اساس طبقه ­بندی زهری علاوه بر گونه­های با پراکنش گسترده، پنج الگوی جهانی شامل: 1. پرونس آسیای شرقی، 2. پرونس ایرانو-آناتولی، 3. پرونس پونتیک، 4. زیر­ناحیه مدیترانه ­ای شرقی و 5. زیر­ناحیه مدیترانه ­ای غربی شناسایی شدند. همچنین گونه های ایرانی این بخشه نیز در سه الگوی: 1. زاگرس مرکزی، 2. کپه­داغ-خراسانی و 3. البرز مرکزی و شرقی طبقه بندی شدند. نقشه ها و الگوهای پراکنش گونه­ ها ارائه شده است.


استیپا ریکتریانا (تیره گندمیان) و گالیوم سونگاریکوم (تیره روناسیان): دو گزارش جدید از گونه ­های آسیای مرکزی برای فلور ایران

صفحه 326-333

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.326

مریم بهروزیان، حمید اجتهادی، فرشید معماریانی، محمدرضا جوهرچی، منصور مصداقی

چکیده گزارش جدیدی از دو گونه Stipa richteriana و Galium songaricum برای فلور ایران در این مطالعه ارائه می ­شود. گستره پراکندگی جغرافیایی این گونه­ ها که از کوه­ های بینالود و هزار مسجد در استان خراسان رضوی جمع ­آوری شده­ اند، به طور عمده مربوط به آسیای مرکزی است. ریخت­ شناسی این گونه ­های جدید برای ایران با گونه­ های خویشاوندشان مقایسه و اطلاعاتی درباره آرایه‌شناسی، بوم­ شناسی، جغرافیای گیاهی و وضعیت حفاظتی آنها ارائه می‌شود.

گونه اسکورزونرا اینسیزا از تیره کاسنیان، به عنوان گزارشی جدید از شمال غرب ایران

صفحه 334-337

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.334

سید رضا صفوی

چکیده Scorzonera incisa که گیاهی انحصاری ترکیه محسوب می­شده است، از استان آذربایجان غربی در شمال غرب ایران جمع‌‌آوری گردیده و برای اولین بار از کشور گزارش می‌شود؛ این گونه بسیار شبیه به Scorzonera calyculata است که در نیمه غربی ایران و شرق عراق پراکنش دارد ولی به دلیل شکل خاص فندقه از آن جدا می‌شود. در این مقاله شرح، تصویر نمونه هرباریومی و نقشه پراکنش این گونه ارایه می‌شود.



ریزریخت­ شناسی فندقچه سرده فراسیون و خویشاوندان و اهمیت سازگان­ شناختی آن (تیره­ نعنائیان: طایفه فراسیونی ها)

صفحه 338-346

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.338

سوده سیادتی، شهریار سعیدی مهرورز، یاسمن سلمکی

چکیده فندقچه ­های 20 آرایه از طایفه فراسیونی ­ها توسط میکروسکوپ الکترونی نگاره مورد بررسی قرار گرفتند و توضیحات مفصلی از ویژگی­ های ریزریخت­ شناسی آنها برای تمامی گونه­ های مورد مطالعه ارائه شده است. فندقچه ­های مطالعه شده در اندازه، شکل، رنگ و تزئینات سطحی تنوع خوبی نشان می­ دهند. شکل فندقچه در اغلب گونه ­های مورد بررسی تخم ­مرغی است، همچنین اشکال گرد، تخم مرغی پهن، بیضوی، سرنیزه­ای، مثلثی و مستطیلی را در تعداد کمی از گونه­ ها می­ توان یافت. شش نوع اصلی الگوی تزئینات سطحی برای فندقچه ­ها قابل تشخیص است که شامل: شبکه ­ای، لانک‌دار، نردبانی، جویده، تاول­دار و پشته ­پشته­ ای-ریزدانه­ ای است. رایج ­ترین نوع تزئینات سطحی فندقچه در بین گونه­ های مورد مطالعه نوع شبکه ­ای است، اما تنوع در اندازه و شکل سلول­ های تشکیل دهنده آن­ها صفات تشخیصی مفیدی را نیز فراهم می ­کند. تحقیقات ما نشان می ­دهد که نوع تزئینات در تحدید و تعریف آرایه ­ها در سطح گونه ­ای در بین گونه ­های Marrubium و خویشاوندان آن مفید است.


گزارش گونه جدیدی از سرده ترتیزک (کلمیان) برای فلور ایران

صفحه 347-351

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.347

یاسمین ناصح، محمدرضا جوهرچی

چکیده در این بررسی آرایه‌ای جدید تحت عنوان Lepidium ferganense (تیره کلمیان) برای نخستین بار برای فلور ایران گزارش می‌شود. این آرایه‌ متعلق به منطقه ایرانو-تورانی است. شرح ریخت‌شناسی، تصویر و نقشه پراکنش برای گونه‌ مذکور ارائه می‌گردد. همچنین با نزدیک ­ترین خویشاوند خود مقایسه می‌شود.
.




اهمیت آرایه شناسی صفات ریختی در گل گندم (تیره کاسنیان)

صفحه 352-366

https://doi.org/10.29252/nbr.6.3.352

سحرناز راکی زاده، فریده عطار، آرش ستوده

چکیده ریخت­ شناسی فندقه در Centaurea در 49 آرایه مطالعه شده است. در این بررسی برای جداسازی بخش­ ها، 19 صفت تشخیصی ارائه شده است. بر اساس این صفات بعضی بخش­ ها، مانند بخش Cyanus با داشتن ناف کرک دار از بقیه بخش­ ها جدا می ­شوند. با وجود اختلافات زیاد، C. leuzeoides و C. gilanica در بخش Psephelloideae قرار گرفتند، که بخشی شامل گونه ­های با تفاوت­ های زیاد است. همچنین C. albonitens در مقایسه با سایر گونه های بخش Phaeopappus از ویژگی­ های متفاوتی برخوردار است، به عنوان مثال ویژگی ­هایی مانند رنگ پاپوس و نسبت طول پاپوس به طول فندقه از سایر گونه­ های بخش جدا شده است. همچنین در بخش Cynaroides اختلافات زیادی در صفات ریختی گونه C. phlomoides در مقایسه با دیگر گونه­ های Centaurea مشاهده شد. این گونه بر اساس صفاتی چون پاپوس کوتاه و طول ناف از بقیه گونه ­های این بخش جدا می شود. بنابراین، براساس یافته­ های این تحقیق، صفات ریختی فندقه فقط می­ توانند برای جدایی آرایه­ ها در سطح گونه مورد استفاده قرار گیرند. در این مقاله، کلید شناسایی بخش ­ها و همچنین عکس­های فندقه در آرایه­ های انتخابی ارائه شده است.