یافته های نوین در علوم زیستی

چکیده . فاکتور رشد عصبی (NGF) یک فاکتور نوروتروفیک است که در حفظ، بقا و تمایز سلول‌های سیستم عصبی نقش دارد. پروتئین NGF دارای سه زیر واحد است که زیر واحد β آن فعالیت اصلی را بر عهده دارد. این پروتئین از موتیف گره سیستئینی که در آن رشته‌های β با پیوندهای دی سولفیدی به یکدیگر متصل شده‌اند، تشکیل ‌شده است. NGF برای درمان بسیاری از بیماری‌ها استفاده می‌شود. به دلیل اینکه NGF استخراج ‌شده از منابع طبیعی برای درمان نامناسب است، بسیاری از محققین برای تولید – NGFβ نوترکیب تلاش کرده‌اند. در این مطالعه، به ‌منظور افزایش بیان NGF، این پروتئین به ‌طور هم ‌زمان با چپرون Trigger Factor در E. coli بیان شد. بدین منظور pET39b(+)::β-NGF و پلاسمید چپرونی pTF16 به E. coli BL21(DE3) انتقال یافتند. پس از القای هر پروموتر، کل محتوی پروتئینی و پروتئین های پری پلاسمی بطور جداگانه استخراج شدند. به منظور تأیید تأثیر TFبر میزان بیان کلی و تولید –NGFβ محلول، تکنیک‌های برادفورد و دات بلات و نرم‌افزار ImageJ استفاده شدند. سپس –NGFβ با استفاده از ستون کروماتوگرافی تمایلی (Ni²⁺-NTA) تخلیص شد. همچنین به منظور مطالعه عملکرد NGF-β تخلیص شده، رده سلول‌های PC12 با پروتئین به مدت یک هفته تیمار شدند. داده‌ها نشان دادند که بیان هم‌زمان با چپرون TF می‌تواند سبب افزایش تولید پری پلاسمی و محلول –NGFβ و نه کل محتوی پروتئینی شود. همچنین تیمار سلول‌های PC12 با –NGFβ تخلیص شده (بیان‌شده با چپرون TF)، منجر به تمایز سلول های PC12 به سلول های عصبی شد، که نشان‌دهنده عملکردی بودن پروتئین تولید شده است. داده‌های این مطالعه نشان‌دهنده این است که بیان هم‌زمان چپرون سیتوپلاسمی TF با پروتئین NGF ممکن است یک روش مؤثر در تولید مناسب فاکتور رشد عصبی نوترکیب (rhNGF) محلول و فعال باشد.

چکیده امروزه استفاده از فرآورده‌های زیستی در زمینه های مختلف مورد توجه قرار دارد. فرآورده های طبیعی در مقایسه با داروهای شیمیایی دارای عوارض جانبی کمتر بوده و تهیه آنان نیز به مراتب آسانتر از آن مواد است. از این رو بر آن شدیم تا در پژوهش حاضر اثرات ضد سرطانی عصاره تام الکلی ستاره شکننده دریایی را مورد بررسی قرار دهیم. جهت مطالعه آثار ضد سرطانی این عصاره از رده­ی سلولی MCF-7 استفاده شد. جهت ارزیابی سمیت از روش‌های زیست پذیری سلول‌ها و رنگ آمیزی اکریدین اورنج اتیدیوم بروماید و از کیت تشخیصی انکسین V استفاده شد. نتایج حاصل از آزمون MTT نشان داد که این عصاره به صورت وابسته به دوز و زمان به مهار تکثیر و مرگ سلولی منجر می‌شود. غلظتی که به مرگ نیمی از سلول‌ها منجر می‌شود 150 میکروگرم/میلی لیتر(IC₅₀) است. القای آپوپتوز در این غلظت با تست اکریدین اورنج تایید گردید. نتایج تست انکسین V هم موید القای آپوپتوز به صورت وابسته به زمان در این غلظت بود به طوری که سلول های تیمار شده با غلظت 150 میکروگرم/ میلی لیتر برای مدت زمان24 ساعت به مقدار ٪ 02/29 در مرحله آپوپتوز انتهایی قرار داشتند و فقط ٪ 77/2 سلول ها دچار نکروز شده بودند. نتایج این مطالعه نشان داد که عصاره تام الکلی ستاره شکننده خلیج فارس دارای توانایی القای آپوپتوزیس در سلول‌های رده MCF-7 است. این اثرات می‌تواند به علت وجود ترکیبات فعال زیستی از جمله ساپونین‌، نفتاکوییون‌ها و کارتنویید‌ها باشد. نتایج این پژوهش نشان دادکه ستاره شکننده دریایی می تواند اثرات مفیدی بر مهار سرطان داشته باشد. بنابراین می‌توان از این فرآورده طبیعی دریایی به عنوان مکملی در درمان و پیشگیری از بیماری سرطان استفاده کرد.

چکیده وارفارین متداول­ ترین داروی ضدانعقادی مورد تجویز برای درمان و پیشگیری از ترومبوآمبولی است. نیاز به دوزهای متفاوت وارفارین در افراد مختلف وابسته به عوامل ژنتیکی و محیطی است. در این مطالعه فراوانی دو پلی­ مورفیسم ژنتیکی مهم ژن زیرواحد 1 کمپلکس‌ویتامین K اپوکسیدردوکتاز (VKORC1) ((rs9934438)1173 C>T و(rs7294) 3730 G>A) و ارتباط آن­ با میزان دوزِ مورد نیاز وارفارین در بیماران با دریچه های قلبی تعویض شده در استان آذربایجان غربی ارزیابی گردید. بدین منظور، 185 بیمار که حداقل به مدت۲ ماه نسبت نرمال شده بین المللی(INR) پایدار داشتند، مورد مطالعه قرار گرفتند. برای تعیین ژنوتیپ بیماران­ از تکنیک واکنش زنجیره ای پلیمراز- چند شکلیِ طول قطعه محدودشونده (PCR-RFLP) استفاده شد. بررسی تفاوت دوز بین گروه­ های ژنوتیپی با آنالیز واریانس یک طرفه و آزمونِTukey’s post-hoc صورت گرفت. فراوانی الل مینور(T) در افراد مورد مطالعه برای1173 C>T ، % 54 و آلل مینور A برای 3730 G>A % 7/53 بود. بیمارانی که حامل الل­ مینور 1173 T و الل اصلی 3730 G بودند به طور معنی­ داری به میزان متوسط دوز روزانه پایین­ تری از وارفارین نیاز داشتند (P < 0.001). این مطالعه نشان می­ دهد که در بیمارانی که دریچه ­ی قلب آنها تعویض شده است، در نظر گرفتن پلی­ مورفیسم­ های موجود در ساختار قطعه ژنیِVKORC1 ، در تجویز دوز مناسب وارفارین بویژه در مرحله شروع درمان مفید است و این نیز، به نوبه خود، عوارض ناشی از مصرف میزان نامناسب وارفارین را کاهش خواهد داد.

چکیده سرده Zoegea L. از تیره کاسنیان، به ­طور تقریبی دارای 10 گونه در جهان است. این سرده به عنوان یک عنصر ایرانی-تورانی و مدیترانه‌ای شناخته می‌شود که در جنوب غربی و مرکز آسیا و در مرکز، جنوب، شمال غرب و جنوب غربی ایران گسترش یافته است. طبقه ­بندی زیرگونه‌های این سرده در منابع مختلف آرایه­ شناسی متفاوت است. در این پژوهش تفاوت‌های گونه‌های نواحی مختلف ایران مورد مطالعه قرار گرفته است. به ­علاوه ویژگی‌های آناتومی و گرده‌شناسی نیز برای انجام تحلیل خوشه‌ای و تعیین حدود آرایه‌ها مورد استفاده قرار گرفتند. درنهایت این مطالعه نشان داد که Z. baldschuanica و Z. glabricaulis گونه­ های مستقلی هستند.

چکیده در این مطالعه عدد کروموزومی و کاریوتیپ برخی از گونه­ های گیاهی انحصاری که در شرق و جنوب شرقی ایران پراکنش دارند، مورد بررسی قرار گرفت. شمارش کروموزومی میتوزی برای شش گونه متعلق به سه تیره از نهان­دانگان شامل: Chaenorhinum grossecostatum (2n=24)، Nanorrhinum campyloceras (2n=18)، Linaria iranica (2n=12) (بارهنگیان)، Gaillonia bruguieri (2n=22) (روناسیان)،Nepeta rivularis و N. assurgens (2n=18) (نعنائیان) برای اولین بار ارائه شده است.

چکیده گیاهان یک سیستم بیانی برای تولید پروتئین ­های هترولوگ، به خصوص پروتئین­ های نوترکیب درمانی هستند. سال­ های اخیر، اکثر پروتئین­ های نوترکیب در باکتری­ ها یا سلول­های پستاندار تولید می­شوند. اگر چه گاهی سلول­ های حشرات، مخمر و قارچ برای تولید پروتئین­ های نوترکیب استفاده می ­شود. محصول سیستم گیاهی می­تواند سالم، اقتصادی و راحت باشد و این امکان وجود دارد به طور گسترده در کشاورزی و صنایع، به ویژه در علوم زیستی و صنعت داروسازی استفاده شود. گیاهان سیستم­های بیانی پروتئینی مناسب در تولید با کیفیت، هزینه کم و تغییرات پساترجمه­ای صحیح هستند. استفاده از گیاه تراریخته در تولید واکسن­ ها، آنتی­بادی­ها و پروتئین­های دارویی در سال­های اخیر تبدیل به یک نقطه عطف در مهندسی ژنتیک گیاهی شده است. استراتژی­های کارآمد برای تولید پروتئین­ های نوترکیب اهمیت بیشتری را به دست می ­آورند، به عنوان برنامه­ های کاربردی و مهم نیاز به مقدار زیادی از پروتئین ­های نوترکیب با کیفیت بالا برای استفاده در صنعت است. در این مقاله، مشکلات رایج در تولید پروتئین­ های نوترکیب و پپتید ضدمیکروبی در سیستم ­های بیانی پروتئین مبتنی بر گیاه مورد بررسی قرار گرفته و استراتژی­ های راه حل آنها مورد بحث قرار گرفته است.

چکیده منطقه حفاظت­ شدۀ پلنگ گالون با مساحتی بالغ بر 34935 هکتار در 75 کیلومتری شمال غرب نجف آباد، و 102 کیلومتری شمال غرب اصفهان واقع شده است. هدف از این تحقیق بررسی طیف گیاگانی، گسترۀ اشکال زیستی، تحلیل پراکنش جغرافیایی، تعیین وضعیت حفاظتی، گیاهان دارویی، مرتعی و سمی این ذخیره‏ گاه است. نمونه­ های گیاهی طی فصول مختلف رویشی و در چندین مرحله جمع­ آوری شدند. اشکال زیستی نمونه­ ها و تحلیل پراکنش جغرافیایی تعیین شدند. براساس نتایج حاصل از این تحقیق، 166 گونه، 126 سرده و 39 تیره در این منطقه شناسایی شدند. 6 تیره، 23 سرده و 26 گونه متعلق به تک­لپه­ای­ها و 33 تیره، 103 سرده و 140 گونه متعلق به دولپه­ ای­ها هستند. بر پایۀ تحلیل پراکنش جغرافیایی، 58 درصد از گونه ­های گیاهی در ناحیه ایران و تورانی گسترش دارند. شایان ذکر است که در این منطقه 44 گونۀ انحصاری، 97 گونۀ دارویی، 48 گونۀ مرتعی و 23 گونۀ سمی مشخص شده است. اشکال زیستی شامل 54 درصد همی کریپتوفیت، 24 درصد تروفیت، 10 درصد ژئوفیت، 7 درصد کامه ‏فیت و 5 درصد فانروفیت هستند. براساس معیارهای گونه ­های مورد تهدید، 22 گونۀ در خطر کمتر و 7 گونۀ آسیب پذیر هستند.

چکیده Allium ampeloprasum به ­عنوان یک آرایه جدید برای فلور ایران گزارش می­شود. این گونه از نظر ریخت ­شناسی بسیار شبیه به گونه ­هایAllium atroviolaceum و Allium iranicum است. ریخت­ شناسی این گونه با دو گونه نزدیک‌آن مقایسه و توضیحاتی در مورد رابطه خویشاوندی آنها ارایه می ­شود. شرح کامل، تصاویر گیاه در رویشگاه طبیعی و نقشه پراکنش آن در ایران نیز نمایش داده می­ شود. علاوه براین، لکتوتیپ گونه A. atroviolaceum در این مطالعه معرفی می­ گردد.

چکیده گونه Cousinia elymaitica به عنوان گونه جدید از غرب ایران گزارش می‌شود. این گونه به واسطه شکل رویشی، گلبرگ های ارغوانی و برگ‌های ساقه آغوش در بخشه Pugioniferae قرار دارد. نزدیک ترین خویشاوند آن، C. macroptera است. نقشه پراکنش به همراه تصاویری از این گونه ارائه شده است.

چکیده
ضمن بررسی نمونه‌های گیاهی جمع آوری‌شده متعلق به بخش Ammodendron از سردهAstragalus موجود در هرباریوم پژوهشکده علوم گیاهی دانشگاه فردوسی مشهد دوگونه جدید به اسامی Astragalus rashed-mohasseliو Astragalus microfoliolatus از این منطقه کشف و برای نخستین بار برای دنیا پیشنهاد و معرفی می‌شوند. شواهد ریخت‌شناسی تعلق این گونه‌ها را به این بخش نشان می‌دهد. گونه Astragalus microfoliolatus به دلیل کوچک بودن ابعاد برگچه‌ها که از ویژگی‌های شاخص آن به شمار می‌رود از گونه‌های خویشاوند خود جدا می‌شود. از طرف دیگر گونه Astragalus rashed-mohasseli با حضور کرک روی بخش پشتی درفش گل که برای نخستین بار در یکی از گونه‌های این بخش مشاهده می‌شود، مادگی مستطیلی کشیده و محور برگی کوتاه از گونه‌ خویشاوند خود متمایز می‌شود. این گونه‌ها از شمال شرقی ایران، استان‌های خراسان رضوی و جنوبی جمع‌آوری شده‌است و در هرباریوم پژوهشکده علوم گیاهی دانشگاه فردوسی مشهد نگهداری می‌شود. همچنین گونهA.aiwadzhi گزارش جدیدی از این منطقه برای فلور ایران است. شرح گونه‌های جدید، نقشه انتشار و همچنین قرابت آنها با نزدیکترین خویشاوندانشان به همراه تصاویر گونه­ها در این مقاله ارائه گردیده‌است.

چکیده Plantago lagocephala عنوان یک گونه جدید برای فلور ایران از استان خراسان رضوی گزارش می­ گردد. این گونه با گونه­ های نزدیک به آن از جملهP. lachnantha، P. ciliata و P. psammophila مقایسه شده ­است. علاوه­ بر­ این، ویژگی­ های ریخت ­شناسی متمایزکننده و نقشه پراکنش نیز ارائه شده است. وضعیت حفاظتی گزارش جدید براساس رده ­بندی و معیارهای IUCN ارزیابی شده است.

چکیده در طول مطالعات فلوریستیک و پوشش گیاهی در بخش­های مختلف منطقه هیرکانی (خزری) شمال ایران، گونه Lepidium virginicum (تیره کلمیان) برای اولین بار از ایران گزارش می­گردد. علاوه بر نقشه پراکنش گونه در ایران، کلید شناسایی برای نه گونه یک­ساله یا دوساله از سرده Lepidium از ایران ارائه می گردد.

چکیده گونۀ Gypsophila hispida از بخشۀ Hispidae برای اولین بار از شمال غرب ایران گزارش می ­شود. تصاویر، شرح ریخت­ شناختی و گرده­ شناختی و نقشه پراکنش به علاوۀ کلید شناسایی برای 6 آرایۀ ایرانی زیرسردۀ Hagenia ارائه شده است.

چکیده بر اساس این پژوهش، گونه Jurinea cartilaginea از سرده Jurinea جدا می شود و در زیرطایفه Centaureinae قرار می­گیرد. مطالعات مولکولی بر پایه نواحی هسته ای قابل رونویسی بین ژنی ریبوزومی (nrITS)، اطلاعات کروموزومی و مورفولوژی دانه گرده از مطالعات مورفولوژی حمایت می کنند. بر پایه این نتایج، J. cartilaginea به سرده Karvandarina نزدیک است و به این سرده منتقل می شود. به علت تفاوت در ویژگی های ریخت شناسی بین گونه مذکور و گونه Karvandarina aphylla، یک زیرسرده نو به نام Pseudojurinea شرح داده می­شود. همچنین مطالعات مولکولی از تک نیایی بودن سرده Jurinea حمایت می کنند.