fa اعتبارسنجی دو گونه ماهی همبوم عروس­‌ماهی ارومیه و شاه‌­کولی ارومیه براساس صفات ریخت­‌شناختی در رودخانه مهابادچای علوم جانوری Animal Biology مقاله پژوهشی Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;با توجه به ابهامات بیان شده در برخی مطالعات اخیر مبنی بر مترادف بودن دو گونه همبوم عروس ماهی ارومیه (</span></span></span><em><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Petroleuciscus ulanus</span></span></span></em><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) و شاه کولی ارومیه (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing: -0.2pt;"><span new="" roman="" style="font-family: " times=""><span style="font-size: 10pt;"><i>Alburnus&nbsp;</i><em>atropatenae</em></span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">)</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">، </span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">این مطالعه به منظور اعتبارسنجی این دو گونه با مقایسه صفات اندازشی و شمارشی آن&shy;ها </span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">در رودخانه مهابادچای حوضه دریاچه ارومیه انجام شد. تعداد 64 نمونه از گونه </span></span></span><em><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P. ulanus</span></span></span></em> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">و 68 نمونه از گونه<i>&nbsp;</i></span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;<em>A. atropatenae</em></span></span></span> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">صید شد و تعداد 17 صفت اندازشی و 7 صفت شمارشی اندازه‌گیری و ثبت شدند. صفات اندازشی به‌منظور حذف اندازه و اثرات ناشی از رشد آلومتریک مثبت استانداردسازی شدند، سپس نرمال و غیرنرمال بودن آن‌ها بررسی شد. داده‌های استاندارد شده با استفاده از آزمون&shy;‌های تی&shy;تست، من‌ویتنی، تجزیه به مولفه‌های اصلی (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">PCA</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) و تحلیل تابع تشخیصی براساس ارزش </span></span></span><em><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">p</span></span></span></em><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> تی&shy;تست هاتلینگ (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">DFA/Hotelling&#39;s T-test</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) تحلیل شدند. نتایج نشان داد، که دو گونه مورد بررسی در 11 صفت اندازشی و 2 صفت شمارشی تفاوت معنی‌داری داشتند (05/0></span></span></span><em><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P</span></span></span></em><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">). همچنین آنالیزهای چند متغیره </span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">DFA</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> تفاوت معنی&shy;‌داری بین دو گونه مورد مطالعه نشان داد. نتایج این پژوهش فرضیه پیشین مبنی بر هم مترادف بودن این دو گونه را بر اساس صفات اندازشی و شمارشی رد می&shy;‌نماید. بنابراین بر اساس نتایج این مطالعه، هویت آرایه‌شناسی این دو گونه معتبر هستند. </span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></div> &nbsp;<br /> &nbsp; <br /> &nbsp;<br /> <strong>Atta Mouludi-Saleh¹, Soheil Eagderi¹, Keyvan Abbasi² & Manoochehr Nasri³</strong><br /> ¹Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran;²Inland Waters Aquaculture Research Center, Iranian Fisheries Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Bandar Anzali, Iran;³Department of Fisheries Science and Engineering, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Lorestan University, Khorramabad, Iran<br /> Correspondent author: Soheil Eagderi, <a href="mailto:soheil.eagderi@ut.ac.ir">soheil.eagderi@ut.ac.ir</a><br /> &nbsp;<br /> <strong>Abstract: </strong>Due to the presence of taxonomic ambiguity regarding <em>Petroleuciscus ulanus</em> and <em>Alburnus</em> <em>atropatenae</em> and the tendency to treat them as synonyms of each other, this study was conducted to validate these two species by comparing their morphometric and meristic characters in the Mahabad-Chai River, Urmia Lake basin. A total of 64 specimens of <em>P. ulanus</em> and 68 specimens of <em>A. atropatenae</em> were sampled and were then investigated for 17 morphometric and 7 meristic characters. Measurements were standardized to eliminate the effects of size due to allometric growth pattern, then their normality and abnormality were examined. Standardized data were analyzed using t-test, Mann-Whitney, principal component analysis (PCA) and discriminative function analysis based on <em>P</em>-value of Hotelling&#39;s t-test (DFA/Hotelling&#39;s T-test) methods. The results showed that the two species were significantly different in 11 morphometric and 2 meristic traits (<em>P</em><0.05). DFA analysis also showed significance differences between the two studied species. Our results refute the synonymy hypothesis of <em>Petroleuciscus ulanus</em> and <em>Alburnus</em> <em>atropatenae</em> on the basis of morphometric and meristic traits. Therefore, based on the results of this study, the taxonomic identities of these two species are valid.<br /> &nbsp;<br /> <br /> &nbsp; آرایه‌شناسی, آلومتریک, تحلیل تابع تشخیصی, ریخت­‌شناسی, صفات اندازشی taxonomy, allometric, discriminant function analysis, morphology, morphometric traits 289 296 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-184-2&slc_lang=fa&sid=1 Atta Mouludi-Saleh عطا مولودی صالح atta.mouludisleh@ut.ac.ir 10031947532846009425 10031947532846009425 No گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران Soheil Eagderi سهیل ایگدری soheil.eagderi@ut.ac.ir 10031947532846009426 10031947532846009426 Yes Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. Keyvan Abbasi کیوان عباسی keyvan-abbasi@yahoo.com 10031947532846009427 10031947532846009427 No Inland Waters Aquaculture Research Center, Iranian Fisheries Sciences Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Bandar Anzali, Iran پژوهشکده آبزی پروری آب‌های داخلی، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرانزلی، ایران Manochehr Nasri منوچهر نصری man_nasri@yahoo.com 10031947532846009428 10031947532846009428 No Department of Fisheries Science and Engineering, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Lorestan University, Khorramabad, Iran گروه علوم و مهندسی شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران