fa بررسی مقایسه ای ترکیبات فیتوشیمیایی گونه Epilobium minutiflorum در ارتفاعات مختلف علوم گیاهی Plant Biology مقاله پژوهشی Original Article <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">گیاه </span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">E. minutiflorum</span></span></span></em> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی از گونه‌های سرده </span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Epilobium</span></span></span></em> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">با خواص دارویی مهم است که در </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تحقیق حاضر تنوع</span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ترکیبات فیتوشیمیایی </span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">E. minutiflorum</span></span></span></em> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">در ارتفاعات مختلف بررسی شده است. نمونه‌برداری از اندام هوایی در مرحله گل‌دهی از رویشگاه‌های طبیعی ایران با ارتفاع‌های 2387، 2569و 2813 متر بالاتر از سطح دریا انجام شد. عصاره نمونه‌های گیاهی با متانول %80 استخراج شد و</span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">محتوی فلاونوئید کل </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(TFL)</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> به روش کلرید آلومینیوم </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(AlCl₃)</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">، فنل کل</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(TPH)</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">به روش فولین سیکالتو، ظرفیت آنتی اکسیدانی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(AOX)</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;به روش قدرت احیای فریک </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(FRAP)</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> و محتوی آنتوسیانین</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">(ACY)</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;با استفاده از روش </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">PH</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> افتراقی انجام گرفت. علاوه بر این ترکیبات فیتوشیمیایی به روش </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GC/MS</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">نیز شناسایی شدند. نتایج </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تحلیل های فتومتریک نشان داد که</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> جمعیت شمشک</span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">دارای</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> بالاترین محتوی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TFL</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TPH</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">AOX</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> به ترتیب با </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">mg/gr</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> 39/3</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">0</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> ، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">mg/gr</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> 91/938 و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">mM/gr</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> 77/77را در ارتفاع 2813 متر از سطح دریا است. </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TFL</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TPH</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">AOX</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ارتباط مثبتی </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">با ارتفاع نشان داد.</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> نتایج حاصل از تجزیه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GC/MS</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مبین وجود 41 ترکیب در گونه تحت بررسی بود که از نظر فیتوشیمیایی به گروه‌های</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> فلاونوئید‌ها، فنلیک اسید و مشتقات آن، استروئیدها و ترپن‌ها مجزا شدند و جمعیت </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">شمشک </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">بالاترین میزان را در همه ترکییات شناسایی شده دارا بود. ارتباط مثبتی نیز بین </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">30</span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> ترکیب شناسایی شده بوسیله </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">GC/MS</span></span></span> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">(عمدتا فلاونوئیدها و فنلیک ها) با سطح ارتفاع از دریا مشاهده شد. نتایج مطالعه مبین این است که عوامل محیطی در ارتفاع بالاتر احتمالا باعث افزایش سطح فلاونول‌ها و فنل در</span></span><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">E. minutiflorum</span></span></span></em> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">شده است و شناسایی این عوامل مؤثر در ارتفاع بالاتر بر محتوای فیتوشیمیایی نیازمند مطالعات بیشتری است.</span></span><br /> &nbsp; <em>Epilobium minutiflorum</em> belongs to the genus <em>Epilobium </em>with important medicinal properties. In this study, the natural variation of phytochemical compounds of <em>E.</em> <em>minutiflorum</em> at different altitudes has been investigated. Aerial parts of plants were collected at flowering stage from natural habitats at different altitudes of 2387, 2569 and 2813 masl. The plant extracts were obtained with 80% methanol and several phytochemical properties were measured. The properties included the total flavonoid content (TFL), total phenol (TPH), antioxidant capacity (AOX) and anthocyanin content (ACY) measured by the AlCl3, the Folin-Ciocalteu, the Ferric reducing antioxidant power (FRAP) and the differential PH methods, respectively. In addition, phytochemical components were identified by the GC/MS method. The results of photometric analysis indicated that the population of Shemshak, located at the highest altitude showed the highest content of TFL, TPH and AOX with 30.39 mg/gr DW, 938.91 mg/gr DW and 77.77 mM/gr DW, respectively. The TFL, TPH and AOX values showed a positive correlation with altitude. The results of GC/MS analysis revealed the presence of 41 compounds in <em>E.</em> <em>minutiflorum</em>, which were separated into flavonoids, phenolic acid and its derivatives, steroids and terpenes groups. Shemshak population showed the highest value in all identified compounds. A positive correlation was also observed between altitude and 30 compounds identified by the GC/MS method including mainly flavonoids and phenolics. The results of this study indicated that environmental factors at higher altitudes may influence the elevation of the flavenols and phenol content in <em>E. minutiflorum</em>. The identification of these influential factors on phytochemical content at higher altitudes requires further studies<span dir="RTL">.</span><br /> <br /> &nbsp;<br /> &nbsp; آنتی‌اکسیدان, تنوع فیتوشیمیایی, فلاونوئید, فنلیک اسید, کروماتوگرافی گازی/ طیف سنج جرمی antioxidant, flavonoeid, GC/MS, phenolic acid, phytochemical variation 466 478 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-862-1&slc_lang=fa&sid=1 mitra Mohammadi Bazargani میترا محمدی بازرگانی mitra_cb@yahoo.com 10031947532846006312 10031947532846006312 Yes Iranian Research Organization for Science and Technology سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران