fa بررسی اثر تنش خشکی بر بیان نسبی ژن MYB و میزان تنظیم‌کننده‌های اسمزی پنج ژنوتیپ‌ گندم دوروم ژنتیک Genetics مقاله پژوهشی Original Article <p class="Style2" dir="RTL" style="line-height:normal"><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">رشد گیاهان به شدت تحت تأثیر تنش‌های محیطی چون خشکی، شوری زیاد، درجه حرارت کم یا زیاد قرار می‌گیرد و بر این اساس شناسایی ژن‌هایی که در انطباق یا تحمل تنش نقش دارند و به‌خصوص ژنهای تنظیم‌گر، بسیار ضروری است. پروتئین‌های </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MYB</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> یک خانواده بزرگ از عوامل رونویسی هستند که از اهمیت خاصی در تنظیم فرایندهای نموی و پاسخ‌های دفاعی در گیاهان برخوردارند. مشخصه اصلی اعضای این خانواده، وجود یک دامین اتصال به </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">DNA</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> (دامین </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MYB</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) است که از لحاظ ساختاری حفاظت شده است</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">. از این‌رو آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در بررسی اثر سطوح مختلف تنش خشکی بر میزان بیان نسبی ژن فاکتور رونویسی </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TaMYB73</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> با استفاده از روش</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Real Time PCR </span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل ژنوتیپ‌های گندم دوروم (شبرنگ، بهرنگ، کرخه، آریا و دنا) و سطوح خشکی در خاک (5، 10، 15، 20 و 25 درصد ظرفیت زراعی) بود. کشت ژنوتیپ‌ها در گلدان و تنش خشکی در مرحله گیاهچه‌ای (چهار تا پنج برگی) پس از 45 روز اعمال شد. تجزيه و تحلیل داده‌ها با استفاده از فرمول</span></span></span><em>^{<span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">CT </span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:cambria,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&Delta;&Delta;</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">-</span></span></span>}<span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> 2 </span></span></span></em><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Ratio=</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> و نرم افزار </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;SAS</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> نسخه 1/9 انجام شد. نتایج تجزیه واریانس دو طرفه، اثر ژنوتیپ، تنش خشکی و اثرات متقابل تنش در خشکی را برای بیان نسبی ژن </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TaMYB73</span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">و میزان تنظیم‌کننده‌های اسمزی (پرولین و کربوهیدرات) در سطوح تنش (20، 15 و 5 درصد ظرفیت زراعی) نسبت به سطح نرمال (25 درصد ظرفیت زراعی) در سطح احتمال 1 درصد معنی‌دار نشان داد. با افزایش سطوح تنش خشکی به ترتیب از 5 تا 20 درصد ظرفیت زراعی نسبت به سطح نرمال (25 درصد ظرفیت زراعی)، میزان بیان نسبی ژن </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">TaMYB73</span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">و تنظیم‌کننده‌های اسمزی پرولین و کربوهیدرات در </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ژنوتیپ‌های بهرنگ<strong>،</strong> کرخه و دنا نسبت</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">افزایش بیشتری نشان داد. با توجه به نتایج این مطالعه، در بین 5 ژنوتیپ مورد بررسی گندم دوروم، به نظر می&shy; رسد که </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ژنوتیپ‌های بهرنگ<strong>،</strong> کرخه و دنا</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> مقاومت بیشتری نسبت به تنش خشکی نشان دادند.</span></span></span><span b="" lang="FA" style="font-size: 10pt; font-family: "><o:p></o:p></span></p> Plant growth is greatly influenced by environmental stresses including water deficit, salinity and extreme temperatures. Therefore, the identification of genes, especially regulatory ones whose expression enables plants to adapt to or to tolerate these abiotic stresses, is very essential. MYB proteins, a superfamily of transcription factors, play regulatory roles in developmental processes and in defense responses in plants. Members are characterized by a structurally conserved DNA-binding domain, i.e., the MYB domain. Thus, a factorial experiment in a randomized complete block design with three replications was carried out to investigate the effect of different levels of drought stress on the relative expression of <em>TaMYB73</em> transcription factor gene using Real Time PCR method at Biotechnology Research Institute of Zabol University. The experimental treatments included durum wheat genotypes (Shabrang, Behrang, Karkheh, Aria and Dena) and drought levels (5, 10, 15, 20 and 25% of field capacity). Seedlings of genotypes<br /> were cultured in pots and drought stress was exerted after 45 days (four to five leaves). Data analysis was performed using Ratio =2 ^{-&Delta;&Delta;CT} and SAS software version 9.1. The results of the 2-way ANOVA for the effect of genotype, drought stress and cross-effects of drought stress on the relative expression of <em>TaMYB73</em> gene and the amount of osmotic regulators (Proline and Carbohydrate) at different stress levels (20, 15, and 5% of field capacity) were significant in comparison with the normal condition (25% of field capacity) at 1% probability level. With the increase of drought stress level from 5 to 20% of crop capacity, relative to the normal level (25% crop capacity), the relative expression of <em>TaMYB73</em> gene and osmotic regulators of proline and carbohydrates increased in Beharang, Karkheh and Dena genotypes. Therefore, Karkheh and Dena genotypes showed greater resistance to drought stress among the 5 genotypes studied.<br /> &nbsp;<br /> <br /> &nbsp; رولین, روش ریل تایم پی سی آر, فاکتور رونویسی, کربوهیدرات, مرحله گیاهچه‌ای carbohydrate, drought stress, proline, Real Time PCR method, seedling stage, transcription factor 217 228 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-330-3&slc_lang=fa&sid=1 Tahereh Naeemi طاهره نعیمی tahere10.naiemi@yahoo.com 10031947532846006946 10031947532846006946 No دانشگاه زابل لیلا فهمیده leila.fahmideh@yahoo.com 10031947532846006947 10031947532846006947 Yes عضو هیئت علمی دانشگاه زابل Baratali Fakheri براتعلی فاخری ba_fakheri@yahoo.com 10031947532846006948 10031947532846006948 No عضو هیئت علمی دانشگاه زابل