Nova Biologica Reperta

fa بررسی تاریخ تکاملی زیرگونۀ کمرکولی جنگلی در کوه های زاگرس، ایران Evolutionary history of subspecies of Eurasian nuthatches (Sitta europaea persica) from Zagros Mountains, Iran ژنتیک Genetics مقاله پژوهشی Original Article چکیده. کمرکولی جنگلی در ناحیۀ اوراسیا با حدود 18 زیرگونه از گسترش وسیعی در جنگل های کهنسال خزانکنندۀ پهن برگ برخوردار است. جمعیت مقیم این پرنده در جنگل های پهن‌برگ بلوط در رشته کوه زاگرس به عنوان S.e.persica معرفی شده است. هدف از این مطالعه بررسی ساختار ژنتیکی و روابط تکاملی زیرگونۀ کمرکولی جنگلی رشته کوه زاگرس در مقایسه با کلادهای اروپایی (European)، آسیایی (Asian) و قفقازی (Caucasian) است. برای این منظور تعداد 10 فرد از دو ناحیه زاگرس شمالی در استان کرمانشاه و زاگرس جنوبی در استان کهگیلویه و بویراحمد با مجوز از سازمان حفاظت محیط زیست زندهگیری و نمونه های خون آنها برداشت شد. مطالعات ژنتیکی با استفاده از 136 توالی کامل ژن ND2 (1041جفت باز) مستخرج از بانک ژن و 10 توالی از رشته کوه زاگرس تحت بررسی قرار گرفت. تحلیلهای تبارشناسی با استفاده از مدل TRN +G و رسم درخت بیزین و حداکثر درست نمایی انجام گرفت. همچنین روابط بین هاپلوتایپ‌ها با استفاده الگوریتم‌های اتصال میانه و پارسیمونی تحت بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که از 10 نمونۀ توالی یابی شده، چهار هاپلوتایپ منحصر به فرد حاصل شد. همچنین تحلیل‌های تبارشناسی حاکی از آن بود که جمعیت‌های زاگرس از تبار قفقازی تفکیک‌پذیر است. همچنین از 10 نمونۀ توالی یابی شده، چهار هاپلوتایپ منحصر به فرد حاصل شد. نتایج آمارۀ FST حاصل از تحلیل واریانس مولکولی (AMOVA) تغییرات معنی‌دار ساختار ژنتیکی را در بین جمعیت‌های مختلف کمرکولی جنگلی را نشان داد. آمارۀ FCT نیز حاکی از بروز تغییرات ژنتیکی قابل توجه در بین جمعیت‌های مختلف تبارهای آسیا، اروپا، قفقاز و زاگرس بود. در نهایت جمعیت‌های مختلف کمرکولی جنگلی در اوراسیا را می‌توان به سه گونۀ تکامل نژادی تقسیم نمود و زیرگونه‌ها‌ی S.e.persica و S.e.caucasian را بعنوان دو گونۀ تکامل نژادی مشترک در نظر گرفت. Abstract. Eurasian Nuthatch (Sitta europaea), with 18 subspecies, has a wide distribution in deciduous forests of Eurasia. The subspecies S.e.persica is a resident bird in the Zagros Mountains, from north-west to south-west of Iran. The aim of this study was to evaluate the taxonomic and phylogenetic relationships of this subspecies to European, Asian, as well as Caucasian clades. For this purpose, 10 individuals of two populations from Zagros forests in Kermansha and Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad provinces were captured and blood samples were collected. Furthermore, we used ND2 sequence data (1041 bp) for 136 sequnces from GenBank. were used from Then genetic variations and Genealogical analysis was calculated using complete ND2 gene sequence (1041bp) and TRN+G model, Bayesian trees and maximum likelihood, respectively. Also, median joining algorithm showed the relationships among haplotypes. We found four new haplotypes for the Zagros populations. Our phylogenetic analysis revealed that the genetic distance between Zagros population and Caucasian clade was significantly small, demonstrating Zagros populations are part of the Caucasian clade. FST statistical values, resulted from Analysis of Molecular Variance (AMOVA), represented significant variations in genetic structure among Eurasian Nuthatch populations. Moreover, FCT revealed significant variation among European, Asian, and Caucasian clades. Overall our result suggests that Eurasian Nuthatch populations in Eurasia comprise three phylogenetic species, and likely biological species. Hoewever, the previous nomenclatured subspecies, S.e.caucasian and S.e.persica, can be considered as a common phylogenetic species. اوراسیا, روابط فیلوژنی, گونۀ تکامل نژادی, میتوکندری, نشانگر ND2ND2 Phylogenetic relationship, phylogenetic species, mtDNA marker, ND2 155 167 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-309-4&slc_lang=fa&sid=1 masoud nazarizadeh مسعود نظری زاده nazarizadeh1990 10031947532846005264 10031947532846005264 No university of tehran دانشگاه تهران mohammad kaboli محمد کابلی mkboli@ut.ac.ir 10031947532846005265 10031947532846005265 Yes university of tehran دانشگاه تهران hamidreza rezai حمیدرضا رضایی rezaei@gau.ac.ir 10031947532846005266 10031947532846005266 No Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources دانشگاه منابع طبیعی و کشاورزی گرگان jalil imani جلیل ایمانی jalil.imani@ut.ac.ir 10031947532846005267 10031947532846005267 No Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی alireza mohammadi علیرضا محمدی armohammadi1989@gmail.com 10031947532846005268 10031947532846005268 No university of tehran دانشگاه تهران saeid khaki سعید خاکی saeidkhaki30@ut.ac.ir 10031947532846005269 10031947532846005269 No university of tehran دانشگاه تهران