fa تاثیر تنش خشکی و محلول پاشی با نانوذره های سلنیوم و نقطه کوانتومی کربنی دات کربن بر صفات رشدی و فیزیولوژیکی رزماری (Rosmarinus officinalis L.) علوم گیاهی Plant Biology مقاله پژوهشی Original Article <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">به&shy;منظور بررسی تاثیر تنش خشکی (ظرفیت&shy;زراعی، 50 و 30 درصد ظرفیت زراعی) و محلول&shy;پاشی با نانوذره&shy;های سلنیوم و نقاط کوانتومی کربنی (صفر، و 2 میلی&shy;گرم در لیتر) بر رشد و برخی صفات فیزیولوژیک رزماری، آزمایشی به&shy;صورت فاکتوریل در </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">قالب</span></span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> طرح کاملا تصادفی در گلخانه تحقيقاتي دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان در سال 1402 انجام شد. نتایج نشان داد که اثرات متقابل تیمارهای آزمایشی وزن&shy;خشک بخش هوایی گیاه، محتوای رنگیزه&shy;های فتوسنتزی، آب&shy;نسبی برگ، محتوای مواد جامدمحلول برگ، مالون دی&shy;آلدئید، پرولین، اسانس، نیتروژن و فسفر گیاه را تحت تاثیر قرار داد. محتوای پتاسیم و نشت&shy;یونی تحت تاثیر اثرات&shy;اصلی تیمارهای آزمایشی قرار گرفت. آبیاری در حد ظرفیت&shy;زراعی و 50 درصد ظرفیت&shy;زراعی </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">با محلول&shy;پاشی </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">نقاط کوانتومی کربنی موجب افزایش وزن&shy;خشک بخش هوایی گیاه، محتوای نیتروژن و مواد جامد محلول شد. بالاترین محتوای مالون دی&shy;آلدئید در تیمار 30 درصد ظرفیت&shy;زراعی در شرایط بدون محلول&shy;پاشی مشاهده شد. محتوای پرولین در تیمارهای 50 و 30 درصد ظرفیت&shy;زراعی با محلول&shy;پاشی نانوذره نقاط کوانتومی کربنی افزایش یافت. تیمارهای ظرفیت&shy;زراعی، 50 و 30 درصد ظرفیت&shy;زراعی با محلول&shy;پاشی نقاط کوانتومی کربنی موجب افزایش محتوای اسانس گیاه شد. محتوای آب&shy;نسبی برگ، کاروتنوئید، کلروفیل </span></span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">b</span></span></span></span><span dir="RTL" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> و فسفر در تیمارهای ظرفیت&shy;زراعی و 50 درصد ظرفیت&shy;زراعی با محلول&shy;پاشی هر دو نانوذره دارای بیشترین مقدار بود. بالاترین محتوای کلروفیل </span></span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">a</span></span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> در تیمار ظرفیت&shy;زراعی</span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> و 50 درصد ظرفیت&shy;زراعی</span></span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> با محلول&shy;پاشی نقاط کوانتومی کربنی مشاهده شد. درکل نتایج حاصل از بررسی حاضر نشان داد که استفاده از نانوذره نقاط کوانتومی کربنی تاثیر مثبت بر صفات رشدی و فیزیولوژیک گیاه تحت تنش&shy;خشکی داشت. </span></span></span></span> <span style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">In order to investigate the effect of drought stress (field capacity, 50 and 30% of field capacity) and foliar spraying with selenium and carbon quantum dots</span></span></span></span> <span style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">nanoparticles (zero and 2 mg L^-1) on the growth and some physiological traits of rosemary; A factorial experiment was conducted in the form of &nbsp;completely randomized &nbsp;design in the research greenhouse of Azerbaijan Shahid Madani University during 2023. Irrigation at field capacity and 50% of field capacity with carbon quantum dot spray increased the aerial part dry weight, nitrogen, and soluble solids content in the plant. The highest malondialdehyde content was observed in the 30% field capacity in the condition without foliar spraying. The proline content was increased by 50 and 30% field capacity with the application of carbon quantum dot nanoparticles. Field capacity treatments, 50 and 30% of field capacity with carbon quantum dot foliar application increased the essential oil content. Rlative water content, carotenoid, chlorophyll b and phosphorus content increased in the field capacity and 50% field capacity treatment with both nanoparticles foliar application. Overall, the results showed that the use of carbon quantum dot nanoparticles had a positive effect on the growth and physiological traits of plants under drought stress</span></span></span></span> اسانس, پرولین, کلروفیل, مالون‌دی‌آلدئید Chlorophyll, Essential oil, Malondialdehyde, Proline 70 85 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1588-2&slc_lang=fa&sid=1 Lamia vojodi Mehrabani لمیا وجودی مهربانی vojodilamia@gmail.com 100319475328460010958 100319475328460010958 Yes Azarbaijan Shahid Madani University دانشگاه شهید مدنی اذربایجان Khadijeh Khani خدیجه خانی kh.khani.909@gmail.com 100319475328460010959 100319475328460010959 No Azarbaijan Shahid Madani University دانشگاه شهید مدنی اذربایجان Neda Azizi ندا عزیزی neda.azizi.tabrizi@gmail.com 100319475328460010960 100319475328460010960 No UAzarbaijan Shahid Madani University دانشگاه شهید مدنی Rana Valizadeh Kamran رعنا ولیزاده کامران rana.valizadeh@gmail.com 100319475328460010961 100319475328460010961 No Department of Agronomy and Plant Breeding, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran دانشگاه شهید مدنی اذربایجان