Nova Biologica Reperta

fa مطالعۀ مقدماتی پرندگان جوجه‌آور منطقۀ حفاظت‌شدۀ دز در استان خوزستان، ایران A preliminary study on the breeding birds of Dez Protected Area in Khuzestan Province, Iran. علوم جانوری Animal Biology مقاله پژوهشی Original Article  این مطالعه حاصل مجموعۀ پژوهش‌های انجام شده طی سال های 1388 تا 1391 بر روی پرندگان جوجه‌آور منطقۀ حفاظت شدۀ دز است. روش انجام مطالعه، بازدیدهای میدانی با فواصل زمانی دو تا چهار روز بوده است. در مدت مطالعه پنج گونۀ جوجه‌آور بومی، شامل بلبل‌خرما (Pycnonotus leucotis)، لیکو (Turdoides caudatus)، یاکریم (Streptopelia decaocto)، قمری معمولی (Streptopelia senegalensis) و سبزقبا (Coracias garrulous ) و هفت گونۀ جوجه‌آور مهاجر، شامل میوه‌خور (Hypocolius ampelinus)، سنگ چشمخاکستری (Lanius excubitor)، سلیم طوقی کوچک (Charadrius dubius)، دیدومک (Vanellus indicus)، باقرقره شکم سفید (Pterocles alchata)، چلچلۀ رودخانه های ( Riparia riparia) و زنبورخور گلوخرمایی (Merops persicus) مشاهده شد. از میان گونه های‌جوجه‌آور، یاکریم طولانی ترین دورۀ جوجه‌آوری را به خود اختصاص داد و از اسفند تا مرداد همچنان تخم‌گذاری میکرد. لیکو با 53 آشیانه در طول دورۀ بررسی معمول‌ترین گونۀ جوجه‌آور در بخش خشکی زیستگاه دز بوده است. پرندگان خشکی‌زی جوجه‌آور منطقه، زیستگاه‌های با گونۀ رمیلک Ziziphus nummularia را برای جوجه‌آوری ترجیح داده بودند. چلچلۀ رودخانه‌ای نیز با بیش از 300 آشیانه، معمول ترین گونه در بخش زیستگاه آبی بوده و دیواره‌های عمودی حاشیۀ رودخانه را برای آشیانه سازی انتخاب کردهاند. مهمترین عامل تهدیدکنندۀ جوجه‌آوری پرندگان در منطقه، تخریب زیستگاه بوده است. This investigation is a collection of studies on the breeding birds of Dez Protected Area performed from Fe-bruary 2011 to Jun 2012. During that period, field studies were executed every other 2-4 days. 5 species of native bree-ding birds including White-eared Bulbul Pycnonotus leucotis, Common Babbler Turdoides caudatus, Collared Dove St-reptopelia decaocto, Laughing Dove Streptopelia senegalensis, European Roller Coracias garrulous and 7 species of migratory breeding birds including Grey Hypocolius Hypocolius ampelinus, Great Grey Shrike Lanius excubitor, Little Ringed Plover Charadrius dubius, Red-wattled Lapwing Vanellus indicus, Pin-tailed Sandgrouse Pterocles alchata Ba-nk Swallow Riparia riparia, Blue cheeked Bea-eater Merops persicus were observed. Among the breeding birds, Coll-ared Dove S.decaocto had the most extensive breeding period from February till the early of August. Common Babbler T. caudatus (53 nests) was the frequent breeder in the terrestrial part of the Dez Protected area. Terrestrial breeding bi-rds of the area prefer habitats with Ziziphus nummularia, vegetations for breeding. Bank Swallow R.riparia with more than 300 nests was the most common species in the watery part of Dez Protected Area. They selected riparian walls for nest building. Habitat destruction was the most important threatening factor for the breeding birds. لیکو, زیستگاه خشکی, چلچله رودخانه ای, زیستگاه آبی, تخریب زیستگاه Common Babbler, terrestrial habitat, Bank Swallow, watery habitat, habitat destruction 184 192 http://nbr.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-81-16&slc_lang=fa&sid=1 Seyed masoud Hosseini-Moosavi سیدمسعود حسینی موسوی 10031947532846001857 10031947532846001857 Yes دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز Seyed Mehdi Amini Nasab سیدمهدی امینی نسب 10031947532846001858 10031947532846001858 No دانشگاه بهبهان Reza Karimpour رضا کریمپور 10031947532846001859 10031947532846001859 No دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز Mona Ebadi مونا عبادی 10031947532846001860 10031947532846001860 No دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز