کلیدواژه‌ها = فنل
علوم گیاهی

تاثیر کاربرد بیوچار و محلول‌پاشی با نانوذره روی بر صفات عملکردی و فیزیولوژیکی کدوی تخم‌کاغذی (Cucurbita pepo L.)

دوره 11، شماره 4، زمستان 1403، صفحه 21-36

https://doi.org/10.22034/11.4.21

کوثر جدیدی، لمیا وجودی مهربانی، محمدباقر حسن پور اقدم

چکیده چکیده. دانه ­ی کدوی تخم­کاغذی به­دلیل وجود مقادیر بالای روغناهمیت زیادی در تغذیه و صنایع داروسازی دارد. به‌منظور بررسی تأثیر کاربرد بیوچار (صفر، 5 و 10 تن در هکتار) و محلول­پاشی با نانوذره روی (عدم محلول­پاشی، ۲ و ۴ میلی‌گرم در لیتر) آزمایش فاکتوریل بر مبنای طرح بلوک‌های کامل تصادفی در مزرعه اجرا شد. تعداد میوه در بوته و محتوای روی برگ در تیمارهای 5 و۱۰ تن در هکتار بیوچار با هر دو سطح محلول­پاشی نانوذره روی افزایش یافت. تیمار ۱۰ تن در هکتار بیوچار با محلول­پاشی هر دو سطح نانوذره روی موجب افزایش تعداد دانه در میوه، عملکرد میوه، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت، و عملکرد روغن شد. تیمار ۵ تن در هکتار بیوچار با محلول­پاشی ۴ میلی‌گرم در لیتر نانوذره­ی روی و تیمار ۱۰ تن در هکتار بیوچار با محلول­پاشی هردو غلظت نانوذره موجب افزایش وزن صددانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص کلروفیل گیاه شد. بیشترین محتوای فنل کل در تیمار ۵ و ۱۰ تن در هکتار بیوچار با محلول­پاشی ۴ میلی‌گرم در لیتر نانوذره روی مشاهده شد. محتوای آب نسبی برگ و آنتوسیانین در تیمار۱۰ تن در هکتار بیوچار افزایش یافت. درکل نتایج حاصل از بررسی حاضر نشان داد که استفاده از ۱۰ تن در هکتار بیوچار همراه با محلول­پاشی غلظت­های ۲ و ۴ میلی‌گرم در لیتر نانوذره روی موجب افزایش صفات عملکردی و فیزیولوژیکی گیاه شد.


علوم گیاهی

تاثیر پساب صنعتی بر بعضی از خصوصیات ریخت شناسی و فیزیولوژیکی نخل‌مرداب (Cyperus alternifolius)، وتیور (Chrysopogon zizanioides) و آلوئه‌ورا (Aloe vera)

دوره 10، شماره 1، بهار 1402، صفحه 47-61

ساره ابراهیمی، سید مهدی رضوی، منصور افشار محمدیان

چکیده افزایش ورود پساب‌های صنعتی حاوی انواع فلزات سنگین در آب و خاک موجب گسترش روز­افزون مشکلات محیط زیستی می‌شود. بنابراین پیدا کردن راه‌کار‌هایی کم‌هزینه­تر برای کاهش این آلودگی‌ها ضروری است. در این راستا به منظور مقایسه پالایندگی عناصر سنگین و برخی خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاهان نخل‌مرداب، وتیور و آلوئه‌ورا آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار به‌مدت 14 ماه، در دانشگاه گیلان اجرا شد. نتایج نشان داد که تحت تیمار‌ پساب صنعتی شاخص انباشت فلزات (MAI) روی، کروم، سرب، مس، منگنز، نیکل، منیزیم در وتیور و آلوئه ورا به‌ترتیب بیشتر از نخل مرداب بود. در هر سه گیاه مورد مطالعه شاخص های طول ریشه، طول اندام هوایی، زیست توده کل و شاخص تحمل (TI) نسبت به گیاه شاهد کاهش معنی داری داشتند و گیاه وتیور و آلوئه‌ورا کم‌ترین درصد کاهش را داشتند. علاوه بر این، مولفه‌های دیگر بررسی شده شامل شاخص جذب (UI قند محلول کل، محتوی فنل کل، فلاونوئید کل، آنتوسیانین کل، تانن کل و درصد بازدارندگی رادیکال آزادDPPH تحت تیمار پساب صنعتی در هر سه گیاه افزایش یافتند. بالاترین درصد افزایش در تمام مولفه های بررسی شده به‌غیر از درصد بازدارندگی رادیکال آزادDPPH ، در گیاه وتیور مشاهده شد. به‌طور‌کلی می توان گفت که از نظر MAI و ویژگی‌های مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی بررسی شده، گیاهان وتیور و آلوئه ورا موفق تر از گیاه نخل‌مرداب بودند. بنابراین توصیه می شود گیاهان مورد مطالعه به ترتیب اولویت (وتیور˂ آلوئه ورا˂ نخل‌مرداب) در خاک های آلوده به پساب های صنعتی، جهت پالایش خاک کاشته شوند.

علوم گیاهی

تأثیر نانو سلنیوم و سلنات سدیم بر پارامترهای بیوشیمیایی، فیزیولوژیک و رشدی فلفل دلمه‌ای

دوره 9، شماره 4، زمستان 1401، صفحه 296-306

شیوا طباطبائی رودسری، علیرضا ایرانبخش، منصوره شمیلی، زهرا اوراقی اردبیلی

چکیده سلنیوم جزء عناصر غیرضروری برای گیاهان و ضروری برای انسان و جانوران به شمار می‌رود. اگرچه هنوز نقش سلنیوم در گیاهان به‌درستی شناخته نشده است اما نتایج تحقیقات نشان داده که این عنصر در فیزیولوژی و متابولیسم گیاهان مؤثر است. درپژوهش حاضر تأثیر محلول‌پاشی نانو سلنیوم ‌(0، 5، 10 و 20 میلی‌گرم‌ در لیتر) و سلنات سدیم (0، 5، 10 و20 میلی‌گرم ‌در ‌لیتر) بر پاسخ‌های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاه فلفل دلمه‌ای (Capcicum anumm) مورد‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ برررسی قرار گرفت. اثرات تیمارهای اعمال شده بر شاخص های مختلف رشدی و بیوشیمیایی ارزیابی شد. بر اساس نتایج بدست آمده، تیمارهای سلنیوم در غلظت های 10 و 20 میلی‌گرم ‌در ‌لیتر باعث کاهش تجمع بیومس در ریشه و اندام هوایی شد. این تیمارها همچنین موچب افزایش درمحتوای پراکسیدهیدروژن و مالوندی‌آلدئید شد. استفاده از سلنیوم موچب افزایش در میزان فنل، پرولین و تیولها شد. فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدان شامل کاتالاز، پراکسیداز، آسکورباتپراکسیداز، پلیفنلاکسیداز و نیز آنزیم پروتئاز در پاسخ به تیمارهای سلنیوم افزایش یافت.


علوم گیاهی

دستورالعمل ساده و کارآمد استخراج DNA برای برگ‌های قدیمی و هرباریومی تمشکین (تیره مارچوبه‌ایان)

دوره 9، شماره 2، تابستان 1401، صفحه 124-131

https://doi.org/10.52547/nbr.9.2.124

لیدا جلالی رودسری، آذرنوش جعفری، جمیل واعظی، احسان کریمی

چکیده DNA استخراج شده با کیفیت بالا در بدست آمدن باندهای واضح در مرحله الکتروفورز و نتایج صحیح در تعیین توالی نقش مهمی ایفا می­کند. معمولا CTAB یکی از روش های رایج برای استخراج DNA است که برای برگ­های قدیمی نمونه­های هرباریومی سرده تمشکین (Bellevalia) که متابولیت های ثانویه با اثر بازدارندگی دارد مناسب نسیت. برای حل این مسئله، تغییراتی در مراحل مختلف CTAB اعمال شد و ترکیبات زغال فعال، فنل، استات پتاسیم و RNase استفاده شد و آب دیونیزه جایگزین Tris EDTA شد تا ناخالصی­ها حذف شده و DNA با کیفیت تری بدست آید. داده­های میزان جذب DNA روش جدیدبا روش CTAB در طول موج­های ۲۶۰ و ۲۸۰ نانومتر مقایسه شد. نتایج، تغییر ۱۵تا۸۰ برابری در غلظت DNA را نشان داد. این مطالعه روش اصلاح شده­ای را پیشنهاد می­کند که امکان استخراج DNA با کیفیت بالاتری نسبت به روش CTAB را از برگ­های قدیمی نمونه های هرباریومی Bellevalia امکان­پذیر می­کند.



میکروبیولوژی

ارزیابی خواص فیتوشیمیایی و پتانسیل ضدقارچی عصاره‌های آبی و متانولی لاله هفت رنگ

دوره 8، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 297-306

https://doi.org/10.52547/nbr.8.4.297

ویدا تفکری

چکیده هدف از این پژوهش، ارزیابی خواص فیتوشیمیایی و ظرفیت ضدقارچی عصاره‌های آبی و متانولی گل لاله هفت رنگ، علیه گونه‌های مختلف مخمری و کپکی است. به این منظور، گل‌های تازه آسیاب شدند و سپس به مدت یک شب در متانول و آب خوابانده شدند و سپس عصاره‌ها مورد ارزیابی در تست‌های متنوع قرار گرفتند. نتایج نشان داد که عصاره‌ها ترکیبات فیتوشیمیایی مختلفی مانند ترپنوئید، تانین، فلاوونوئید، الکالوئید و فلوباتانین داشتند. پس از تبخیر حلال، فعالیت ضدقارچی عصاره‌های تغلیظ شده از طریق روش انتشار از چاهک روی Candida albicans، Trichosporon asahii، Yarrowia lipolytica، Aspergilus niger و Fusarium oxysporum مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشانگر آن بود که عصاره‌ها بر مخمرها و کپک‌ها به‌جز Aspergilus niger اثر داشتند. به منظور تعیین حداقل غلظت مهار کننده و حداقل غلظت کشنده، تست‌های ضدمیکروبی در میکروپلیت‌ها انجام شدند. عصاره متانولی نسبت به عصاره آبی اثرات ضد قارچی بیشتری نشان داد. بنابراین عصاره‌های این گیاه می‌توانند بعنوان منبعی برای عوامل ضدقارچی معرفی گردند.


علوم گیاهی

ارزیابی مقایسه ای آنتی اکسیدان های آنزیمی و غیرآنزیمی گلبرگ سه گونۀ زعفران

دوره 5، شماره 4، زمستان 1397، صفحه 438-448

https://doi.org/10.29252/nbr.5.4.438

منصور افشار محمدیان، شیرین کردی

چکیده امروزه استفاده از گروه وسیعی از گیاهان دارویی از قبیل زعفران و ترکیبات آروماتیک آنها به­ مثابۀ منابع طبیعی که دارای خاصیت آنتی­ اکسیدانی هستند، به ­صورت روز افزون مورد توجه قرار گرفته است. علاوه بر کلاله زعفران، گلبرگ زعفران نیز یک منبع گیاهی غنی از ترکیبات آنتی ­اکسیدانی است. تحقیق حاضر در قالب آزمایشی با طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار، به بررسی برخی از آنتی­ اکسیدان­ های آنزیمی و غیرآنزیمی گلبرگ­ های دو گونۀ زعفران وحشی استان گیلان و مقایسۀ آن با آنتی ­اکسیدان­ های زعفران زراعی (C. sativus) پرداخته است. نتایج این تحقیق نشان داد که میزان فنل کل، فلاونویید و آنتوسیانین در گونۀ زعفران زراعی به­ صورت معنی­ داری بیشتر از دو گونۀ دیگر است. میزان فلاونل در گونۀ زعفران زیبا (C. speciosus) و میزان فعالیت آنتی­ اکسیدانی (DPPH) در گونۀ زعفران خزری (C. caspius) به ­صورت معنی­ داری بیشتر از گونه­ های دیگر بود. میزان فعالیت آنزیم پلی فنل اکسیداز در گونه ­های زعفران زراعی و زعفران زیبا نیز به­ صورت معنی ­داری بیشتر از گونۀ زعفران خزری بود، ولی در مورد میزان فعالیت آنزیم پلی فنل اکسیداز اختلاف مع نی­داری بین سه گونۀ بررسی شده مشاهده نشد. بنابراین، با توجه به نتایج این تحقیق، گلبرگ گون ه­های مختلف زعفران منبع خوبی از نظر دارا بودن آنتی­اکسیدان­ های غیرآنزیمی و آنزیمی محسوب می­ شوند و می­ تواند مثل یک منبع آنتی ­اکسیدان طبیعی در دسترس، در صنایع غذایی و دارویی مورد استفاده قرار گیرد.